Böyük Britaniyada qanunsuz qumar saytlarına qarşı mübarizədə 3 milyon URL silindi

Böyük Britaniyada qanunsuz qumar saytlarına qarşı kampaniyanın miqyası bəlli olub. Böyük Britaniya Qumar Komissiyası (UKGC) 2026-cı ilin aprelindən sentyabra qədər 3 milyondan çox URL-in axtarış sistemlərindən çıxarıldığını açıqlayıb və lisenziyasız operatorlara birbaşa xəbərdarlıq edib.

Rəqəmlər Qanunsuz Qumar ilə Mübarizə Həftəsinin başlanğıcında, noyabrın 9-10-da yayımlanıb. Komissiyanın əməliyyatlar üzrə icraçı direktoru Syu Yanq deyib: "Əgər qanunsuz qumar əməliyyatı idarə edirsinizsə, sizin, biznesinizin və pulunuzun arxasınca gəlirik."

Komissiya altı ayda nə qədər URL silib

Casino.org-un UKGC-yə istinadla yayımladığı məlumata görə, aprel-sentyabr aylarında 3.038.969 URL axtarış nəticələrindən silinib. Əvvəlki maliyyə ilinin tamamında bu göstərici 266.667 idi. Həmin altı ayda komissiya 7,8 milyondan çox URL-i axtarış sistemlərinə şikayət edib; əvvəlki dövrdə bu rəqəm 400 mindən az olub.

Casino.org qeyd edir ki, söhbət ayrı-ayrı vebsaytların sayından getmir: bir qumar saytının minlərlə indekslənmiş ünvanı ola bilər.

SBC News-un məlumatına görə, 2026/27 maliyyə ilində indiyədək qanunsuz operatorlara 1000-dən çox fəaliyyəti dayandırma tələbi göndərilib, 2200 vebsayt isə fəaliyyətin pozulması üçün aidiyyəti qurumlara yönləndirilib.

Komissiyanın vəzifəsini icra edən baş direktoru Sara Qardner noyabrın 5-də keçirilən brifinqdə artımı qismən hökumətin ayırdığı vəsaitlə əlaqələndirib. Hökumət üç il ərzində 26 milyon funt sterlinq (təxminən 35 milyon dollar) ayırıb, bunun ilk 7 milyon funt sterlinqi altı ay əvvəl komissiyaya çatıb. "Yeni maliyyənin ilk 7 milyon funt sterlinqi gələndən altı aydan çox vaxt keçir və biz artıq imkanlarımızı həqiqətən genişləndirməyə başlaya bildik", Qardner deyib. O, silinən URL-lərin sayının gələcəkdə əsas ölçü olaraq qalmayacağını da istisna etmir.

Yanqın sözlərinə görə, komissiya yanvardan bəri 40 milyon funt sterlinqdən çox şübhəli cinayət vəsaitini aktivlərin dondurulması üçün tərəfdaş qurumlara yönləndirib.

Qanunsuz saytlara trafik 14 dəfə artıb

Beynəlxalq At Yarışı Qurumları Federasiyasının (IFHA) cümə günü yayımladığı araşdırma 301 qumar saytını əhatə edib: 74-ü lisenziyalı, 227-si lisenziyasız. 2026-cı ilin ilk yeddi ayında lisenziyasız saytlara hər 100 lisenziyalı ziyarətə 19,4 ziyarət düşüb, yəni təxminən hər beş ziyarətdən biri. 2021-ci ilin sonunda bu nisbət 100-ə 1 idi.

Lisenziyasız saytlara aylıq unikal ziyarətlər 2022-ci ildə 1,8 milyondan 2025-ci ildə 25 milyondan çoxa qalxıb. Eyni dövrdə lisenziyalı saytlara trafik 34 faiz azalıb. Ziyarət müddəti 2024-cü ilin sonundakı 5 dəqiqə 38 saniyədən 2026-cı ilin iyuluna qədər 7 dəqiqə 25 saniyəyə, bir ziyarətdə baxılan səhifələrin sayı 5,19-dan 6,98-ə yüksəlib. Lisenziyalı saytlarda ziyarətlər hələ də uzun və dərin olur, amma fərq bağlanır: orta müddət 11 dəqiqə 18 saniyədən 9 dəqiqə 57 saniyəyə düşüb.

Hesabat müəllifləri hesab edirlər ki, nəticəni verilən bildirişlərin və silinən URL-lərin sayı ilə deyil, trafikin davamlı azalması ilə ölçmək lazımdır. Onların sözlərinə görə, icra tədbirlərinin artması hələ qanunsuz saytlara trafikin davamlı azalması ilə müşayiət olunmayıb.

URL statistikasında mənbələr fərqli rəqəmlər verir. IFHA hesabatı komissiyanın 2024-cü ilin aprelindən bəri 3100-dən çox bildiriş göndərdiyini, təxminən 288 min URL-in silindiyini və 447 mindən çox URL-in Google və Bing-ə şikayət edildiyini yazır. UKGC-nin altı aylıq rəqəmi isə 3 milyon silinmiş URL-dir. İki mənbə fərqli dövrləri göstərir.

Ödənişlər və reklam növbəti hədəfdir

Yanq deyib ki, komissiya ayrı-ayrı saytların bağlanmasından daha irəli gedir: "Bu, qanunsuz operatorların bütöv biznes modellərinə müdaxilə, onların ödənişlərini pozmaq, reklamını çətinləşdirmək və o qədər güvəndikləri oyunları və idman mərclərini əldə etmələrinin qarşısını almaq deməkdir."

Qardner bildirib ki, komissiya sosial media platformaları ilə qanunsuz qumar reklamını məhdudlaşdırmaq üçün işləyir; bəzi platformalar tələblərə müsbət cavab verib, amma əlavə irəliləyiş lazımdır. Komissiya lisenziyalı operatorları Britaniya istehlakçılarını hədəf alan lisenziyasız biznesləri müəyyən etmək üçün məlumat verməyə təşviq edəcəyini də bildirib.

BBC Radio 4-ün "Scam Secrets" komandasından Aleks Vud SBC News-a deyib ki, ödəniş xidməti provayderlərini sıradan çıxarmaq "edilə biləcək yeganə şeydir", lakin kripto ödənişlərinin yayılması vəziyyəti çətinləşdirir.

Oyunçu müdafiəsi və növbəti addımlar

Komissiyanın Gambling Survey for Great Britain sorğusunun yeni nəticələrinə görə, respondentlərin 1 faizi 2026-cı ilin aprelinə qədər olan 12 ayda qanunsuz qumar saytından istifadə edib. Milli Lotereyanı çıxmaqla onlayn qumar oynayanlar arasında bu göstərici 4 faizdir. iGB-nin yazdığına görə, əvvəlki həftə yayımlanan sorğuda son bir ildə onlayn qumar oynamış yetkinlərin 2,5 faizi sorğudan əvvəlki dörd həftədə qanunsuz saytdan istifadə etdiyini deyib; sorğuya 14 257 nəfər cavab verib, onlardan 3569-u onlayn qumar oynamışdı. İki rəqəm fərqli sual dövrlərinə aiddir.

Britaniya At Yarışı Təşkilatının (BHA) baş direktoru Brant Dunşi deyib: "Lisenziyalı operatordan qanunsuz operatora keçən hər yarış müştərisi daha böyük risklərlə və daha az istehlakçı müdafiəsi ilə üzləşir. Bu lisenziyasız bizneslər nə Britaniya at yarışlarına, nə də dövlət maliyyəsinə heç nə qatmır." Dunşi DCMS-in Qanunsuz Qumar üzrə İşçi Qrupunun işini də tənqid edib: qrupun yaradılmasından doqquz aydan çox vaxt keçdiyini, lakin irəliləyişin məhdud olduğunu deyib.

Betting and Gaming Council (BGC) isə proqnoz verir ki, qanunsuz platformalarda mərclərin həcmi 2027/28 Premyer Liqa mövsümündə 1 milyard funt sterlinqi keçəcək. Payız büdcəsində maşın oyunları vergisi 25 faizə qaldırılıb; BGC, BHA, Entain və Betfred kimi iştirakçılar vergi artımlarının oyunçuları qara bazara itələdiyini iddia edir.

Bu həftə Qumar Siyasəti Komissiyası da yaradılıb. O, 2005-ci il Qumar Aktının yaratdığı çərçivənin hələ də uyğun olub-olmadığını və yeni qanunvericiliyə ehtiyac duyulub-duyulmadığını araşdıracaq.